Η Μαριγώ Ζαραφοπούλα γεννήθηκε στα Ταταύλα της Κωνσταντινούπολης.
Μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία, χρησιμοποιήθηκε για τη μεταφορά πολύτιμων εγγράφων, έδωσε πολλές φορές χρήματα στην Εταιρεία, πήρε μυστικά απ’ τους Τούρκους και τα ‘φερε στους Φιλικούς, φυγάδευσε στελέχη του αγώνα σε στιγμές κινδύνου.
Στις αρχές του 1821, όταν ο Ασημάκης Θεοδώρου – που ήταν κι αυτός Φιλικός , αλλά μετά από άρνηση των μελών της Εταιρείας να του δοθεί ένα χρηματικό ποσό που ζήτησε – πρόδωσε στον ευνοούμενο του σουλτάνου τα μυστικά σχέδια της Οργάνωσης, η Μαριγώ ανέλαβε, χρησιμοποιώντας τις γνωριμίες της, να πληροφορηθεί λεπτομέρειες για το συμβάν κι έσωσε πολλούς πατριώτες.
«Η κυρία Μαριγώ Ζαραφοπούλα, χριστιανή ορθόδοξος, συνετέλεσε πολύ εις τους σκοπούς της Εταιρίας περιφερομένη από οικίαν εις οικίαν δια να μαθαίνει και να μας ειδοποιεί παν ό,τι επαπειλούσε την καταστροφήν των ενεργουμένων, δια της προδοσίας του Ασημάκη. Αν επρολήφθησαν τα πάντα αποτελέσματα τα οποία έμελλον τότε να προκύψωσι ως εκ του περιστατικού της προδοσίας, τούτο οφείλεται κατά μέγα μέρος εις την επαγρύπνισήν της και εις τον πατριωτικόν της ζήλο», βεβαιώνουν οι Παπαφλέσας, Χρυσοσπάθης, Περραιβός και Λεμονής (“Αρχείον Αγωνιστών” της Εθνικής Βιβλιοθήκης).
Επίσης, συνέβαλε στις ενέργειες και πέτυχε τη δραπέτευση των γιων του Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη, που διέμεναν στην Κωνσταντινούπολη ως αιχμάλωτοι, χρησιμοποιώντας και πάλι τις γνωριμίες της, αλλά και μέρος της σημαντικής της περιουσίας.
Όταν εισέβαλαν οι Αιγύπτιοι στην Πελοπόννησο, η Μαριγώ εστάλη σε διάφορα μέρη όπου κρατούνταν πατριώτες αιχμάλωτοι, έδωσε κι έλαβε γράμματα. Ο Κολοκοτρώνης κι ο Υψηλάντης της ανέθεσαν ρόλο κατασκόπου στην Τριπολιτσά και στο Ναύπλιο.
Τα επόμενα χρόνια, χρηματοδότησε την εκστρατεία του Χατζημιχάλη Νταλιάνη στην Κρήτη, καθώς και αυτήν του Φαβιέρου στην Κάρυστο. «…όταν τα ελληνικά όπλα και το υπό την οδηγίαν του συνταγματάρχου Φαβιέρου πεζικόν υπέφερε εν Καρύστω, η μνησθείσα κυρία δι’ ίδίων της χρημάτων εφόρτωσε από τις Σπέτζες μίαν γολέταν με παξιμάδια και τα επήγε η ίδια εις Κάρυστον» (“Αρχείον Αγωνιστών” της Εθνικής Βιβλιοθήκης).
Στη διάρκεια της επανάστασης, παντρεύτηκε τον αξιωματικό Στεφάνου και μαζί απέκτησαν δύο παιδιά.
Όταν αποκαλύφθηκε η συμμετοχή της στη Φιλική Εταιρεία, γνώρισε διώξεις και μετά από μεγάλες ταλαιπωρίες κατάφερε να μεταβεί στην Ύδρα, όπου κι εκεί διέθεσε ένα μεγάλο χρηματικό ποσό για τις ανάγκες της Επανάστασης.
Όπως βεβαιώνουν οι πατριώτες Π. Μαυρομιχάλης και Δημ. Ορλώφ «…επροδόθη παρά των εχθρών, εφυλακίσθη και εξορίσθη ως λαβούσα μέρος εις την Εταιρίαν» (“Γυναίκες στην Φιλική Εταιρία και Φαναριώτισσες” Κ. Ξηραδάκη)
Την προσφορά της Ζαραφοπούλα στην Επανάσταση, πιστοποίησαν με σχετικά έγγραφα- τα οποία βρίσκονται στον φάκελό της στο «Αρχείον Αγωνιστών» της Εθνικής Βιβλιοθήκης -αρκετοί σημαντικοί οπλαρχηγοί . Αυτά τα πιστοποιητικά υπέβαλε στις 19 Απριλίου του 1865 με μία αίτηση στην «Εξεταστική επί του Ιερού Αγώνος Επιτροπή» και ζητούσε σύνταξη.
Για τη Μαριγώ, που ήταν αγράμματη, υπέγραφε ο Τζαβέλας.
Στην αίτησή της παραπονιόταν ότι άλλοι που πρόσφεραν πολύ λιγότερα απ’ αυτήν και τον άνδρα της, πήραν σύνταξη, ενώ η ίδια, όχι.
Εν τέλει μετά από μικρό χρονικό διάστημα, πέθανε άπορη…
Για το Λύκειον των Ελληνίδων Μεγάρων
Ιωάννα Γ. Μουρτζούκου
Εκπ/κος, Μέλος του ΛΕΜ
